Hiện thực hỗn loạn nơi 'Bình địa trong lửa' – PHANBOOK.VN

Hiện thực hỗn loạn nơi 'Bình địa trong lửa'

"Bình địa trong lửa" đơn giản là lãnh thổ bị sự im lặng thống trị. Ở đó, nghệ thuật truyện ngắn của Juan Rulfo đã biến nó thành một kiệt tác đầy nhân bản.

Juan Rulfo là một trong những tác gia lớn của văn học Mỹ Latinh. Tác phẩm của ông là nguồn cảm hứng cho Gabriel Garcia Márquez và nhiều nhà văn khác của tân lục địa.

Ở Mỹ, ông được The New York Times đưa vào nhóm “bất tử”, được Susan Sontag ngợi khen như “bậc thầy kể chuyện” đã sáng tạo ra một “kiệt tác văn chương của thế kỷ XX”.

Binh Dia trong lua anh 1

Sách Bình địa trong lửa do Phan Book và NXB Hội Nhà văn phát hành. Ảnh: Y Nguyên.

Một lãnh thổ chưa được minh định

Tập truyện Bình địa trong lửa của Juan Rulfo vừa được phát hành tiếng Việt, là tác phẩm thứ hai của ông được xuất bản ở Việt Nam sau tiểu thuyết Pedro Páramo.

Bình địa trong lửa (El Llano en Llamas) ra mắt lần đầu năm 1953. Đến năm 1970, tác giả bổ sung hai truyện mới, nâng tổng số lên 17 truyện như ta thấy trong bản tiếng Việt.

Có lẽ, cách tốt nhất để thâm nhập thế giới mà Juan Rulfo bày ra, một lãnh thổ chưa hề được minh định, là tránh khỏi sự ồn ào của tác giả lớn, người đã tự thú: “Trong cuộc đời tôi, có nhiều sự im lặng”.

Sự im lặng, cũng chính là thứ bao phủ vùng “Bình Địa” theo một nghĩa nào đó. Ở vùng đất khắc nghiệt này, con người chỉ còn lại sự im lặng, khi địa hình hiểm trở, bầu trời và mặt đất đều xa lạ, ngay cả một cái cây cũng không có.

Chính trong sự im lặng đó, người đọc có thể chìm vào vùng đất, lắng nghe âm thanh của đêm tối, như người cha muốn đứa con trai bị thương lắng nghe tiếng chó sủa sau rặng núi. Tiếng chó sủa hay tiếng vó ngựa của những kỵ sĩ mang súng trường lướt đi trong đêm tối vùng “Bình Địa” là âm thanh của sự im lặng đầy xáo trộn từ một thực tại chết chóc.

Sự im lặng càng rùng rợn hơn khi người thầy uống bia nói về vùng đất “Luvina”. Đó là một vùng đất chết.

Binh Dia trong lua anh 2

Nhà văn Juan Rulfo. Ảnh: Uartes.edu.

Giữa im lặng là hiện thực hỗn loạn

Nếu toàn tập truyện tràn ngập bởi chết chóc, điều vượt lên cái chết lại chính là sự im lặng. Những cái chết diễn ra quá dễ dàng và thường xuyên, đến nỗi giọng kể của những nhân vật ngôi thứ ba không hề tỏ ra một cảm xúc gì rõ rệt. Chỉ có sự im lặng tuyệt đối từ cây rựa của “Người đàn ông” trong truyện cùng tên, khi chém xuống những kẻ đang ngủ trong ngôi nhà, mới khiến hắn nghe được tiếng nói của chính hắn.

Trong sự im lặng như bao phủ bên trên và đồng thời như một mạch ngầm lưu chuyển bên dưới lãnh thổ chưa được vẽ bản đồ này, những cái chết, bạo lực và sự nghèo khổ của những cư dân trở thành một dòng chảy tất yếu và bất biến.

Do đó, không còn ai thắc mắc vì sao giữa sự im lặng lại có thể tồn tại một hiện thực hỗn loạn và đáng sợ như thực tại xuyên suốt toàn tập truyện nữa. Đây là cảm thức mà chỉ những tác giả thiên tài mới tạo nên được.

Vì thế, có lẽ không ai thắc mắc vùng “Bình Địa” có phải chính là vùng trung tây của bang Jalisco, Mexico, nơi Rulfo lớn lên hay không.

Liệu vùng đất riêng của William Faulkner có dính dáng gì và gây ảnh hưởng như thế nào đến “Bình Địa” của Rulfo, nơi cũng có nhiều nhân vật ngờ nghệch và khuyết tật?

Trong hai truyện bổ sung năm 1970, người ta cũng có thể tự hỏi ngày 21/9 có quá gần ngày 23/9 của phong trào cách mạng vào những năm cuối thập niên 1960 ở Mexico hay không?

Và một người đọc thông thường có nên biết bối cảnh xã hội của giai đoạn nằm giữa Cách mạng Mexico (1910-1920) và Cuộc chiến Cristero vài năm sau đó hay không? Liệu câu chuyện về “El Norte” - vùng đất phía Bắc - có tính tiên tri về một hàng rào ngăn biên giới thời Donald Trump hay không?

Đương nhiên, mỗi người đọc đều có thể tự tìm kiếm ý nghĩa những biểu tượng nhan nhản trong tập truyện. Nhưng về khía cạnh văn chương, Bình địa trong lửa đơn giản chỉ là lãnh thổ bị sự im lặng thống trị, mà ở đó nghệ thuật truyện ngắn của Juan Rulfo đã biến nó thành một kiệt tác đầy nhân bản và những khách lạ lai vãng cho dù đến từ đến từ không gian, thời gian nào vẫn có thể bị hút vào và nuốt trọn bởi khí hậu văn chương của Juan Rulfo, thứ văn chương sáng sủa nhưng cay buốt như loại rượu nấu từ xương rồng Mexico.


Lê Việt (Zingnews.vn)

BÌNH LUẬN

Tin cùng chuyên mục

TAGS

xuat ban nganh xuat ban en nobel 2018 nobel van chuong giai man booker bao chi gioi thieu sach tran le son y yeu thuong la tu do heinrich boll tieu thuyet tin tức binh luan giải trí Sài Gòn sách chinh tri Donald Trump khuyến mãi Nguyễn Gia Trí man booker 2018 nguyen ngoc tu giáo dục Cảm nhận hai tam hon trong dem Anthony Bourdain Kitchen Condidential Kim Ân Thuận Flannery O'connor Nghe thuat hoa binh Ueshiba Morihei Aikido Nguyen Ngoc Tu Co dinh mot dam may Quốc Bảo Những lời bình yên Nhạc sĩ Quốc Bảo ca từ thơ Du Tử Lê Để thương yêu vừa trong tầm với Lê An Nhiên Tản văn Sách thư gửi mina thuận bình luận nhạc sĩ Quốc Bảo Tâm Tin tức Báo chí Sống chậm cùng con Carl Honoré Tuổi thơ tìm thấy Không việc gì phải vội Thích Nhất Hạnh Giải sách hay 2019 Sách thiếu nhi Con gà đẻ trứng vàng Mỗi hơi thở một nụ cười Ocean Vuong MacArthur Trời đêm những vết thương xuyên thấu Giải Thiên tài Những con đường tơ lụa The silk roads Peter Frankopan Tuần sách Văn Lang sự kiện Phanbook_TuansachVanLang Lam Phương Trăm nhớ ngàn thương Tủ sách Tân nhạc Review event Thành phố buồn Sách hay 2019 Đà Lạt bên dưới sương mù Khó mà tìm được một người tốt sale ValentinesDay Khúc thụy du Chúng ta những con đường Giữ đời cho nhau Yêu thương là tự do Tụng ca tình yêu Hai tâm hồn trong đêm Tình yêu Tùy bút Về Huế Trần Kiêm Đoàn Huế SALE KHUYẾN MÃI QUỐC TẾ PHỤ NỮ TÁM THÁNG BA 8/3 GIẢM GIÁ PHANBOOK THÁNG 3 WOMENSDAY SÁCH SALE MỌT SÁCH SĂN SALE PHANBOOKSALE Edward Snowden Đại dịch COVID-19 Coronavirus CARL HONORÉ ĐẠI DỊCH CORONAVIRUS GIẢI PHÁP TỪ TỐN PhanbookSale TẾT ĐỌC SÁCH - VƯỢT THỬ THÁCH 1/6 SÁCH THIẾU NHI KHI BỐ CÒN THƠ 1 ALEXANDER RASKIN nguyễn vĩnh nguyên Sách mới Khi bố còn thơ an ninh mạng BỊ THEO DÕI công nghệ máy tính Cẩm Giàng Nguyễn Tường Thiết Nguyễn Tường Tam Nguyen Tuong Bach Nhất Linh Cha Tôi Nhất Linh Nhất Linh cha tôi Phanbook event 7/7 GIOITHIEUSACH Maria Strasakova 1968 Koh Kyoung Tae lính Hàn Park Chung Hee Phong Nhất Phong Nhị Quảng Nam thảm sát Điện Bàn André Gide Dụ ngôn đứa con hoang đàng đứa con đi hoang trở về Brian Eyler Mekong Những ngày cuối của dòng Mekong hùng vĩ Phanbook Đà Lạt Nguyễn Vĩnh Nguyên Thảo Nguyên lên đồi hái sim ĐI TÌM HẠNH PHÚC Frederic Lenoir Nguyễn Ngọc Tuyền Bùi Giáng Tuyển Tập Luận Đề PATRICK MODIANO Kho đựng nỗi đau Hoa của phế tích Con chó mùa xuân PhanBook tuổi trẻ lạc lối Con tim thủy tinh yêu thương đau khổ FREDERIC LENOIR Thích Phước An hiu hắt quê hương bến cỏ hồng Patrick Modiano Con Chó Mùa Xuân Kho Đựng Nỗi Đau Văn học Pháp Tuyển tập luận đề Bùi Giáng bình Kiều Bùi Giáng giảng Lục Vân Tiên truyện Phan Trần Chinh phụ ngâm Hiền Trang Dưới mái hiên đêm những khách lạ Kafka Hemingway Điểm sách Dostoevsky Shakespeare Lev Tolstoi Wu Ming-Yi Chiếc xe đạp mất cắp Man Booker2018 văn học Đài Loan Những tùy bút cuối cùng Nguyễn Ngọc Tư Biên sử nước tiểu thuyết Nguyễn Ngọc Tư Biên Sử Nước ra mắt và ký tặng sách Văn học trẻ Tố Như con chó mùa xuân kho đựng nỗi đau ký ức lịch xuân 2021 Đạt Lai Lạt Ma lịch bàn lịch bloc lịch treo tường Hiện pháp lạc trú Suối nguồn an vui Văn chương của ký ức góp lá mùa xuân hoa của phế tích Corey Pein Thung lũng Silicon WU MING YI nhạc sĩ Lam Phương qua đời Trần Thùy Mai Thương nhớ hoàng lan Trăng nơi đáy giếng Thập Tự Hoa Một chút màu xanh Sông Mekong Đầm Lầy David Biggs Quà tết sách Phạm Công Luận Văn hóa Sài Gòn Tủ sách danh tác Khuyến mãi tủ sách danh tác Tủ sách biên khảo jack weatherford cuộc thập tự chinh thứ nhất